Những thông tin gây giật mình

Mới đây nhiều tờ báo thông tin: “Bến Tre đang là điểm nóng về HIV/AIDS”, bởi tỉnh này đã phát hiện 2.467 người nhiễm HIV, trong đó có 1.521 người chuyển sang giai đoạn AIDS và 935 người đã tử vong. Thông tin còn nêu rõ hiện nay HIV/AIDS đã “phủ sóng” khắp tỉnh Bến Tre với 100% quận, huyện đều có người mắc HIV (trên thực tế tỉnh Bến Tre không có đơn vị hành chính cấp quận) và trong số 164 phường xã ở tỉnh chỉ có 3 địa phương chưa có người mắc bệnh, tỉ lệ phường, xã có HIV/AIDS chiếm tới 98,2%.

Trong số các trường hợp mắc HIV, chủ yếu là bệnh nhân nam ở độ tuổi từ 15 – 49, chiếm gần 97% số ca mắc bệnh. Kinh khủng hơn, các thông tin còn đưa ra 1 con số gây hoang mang dư luận: toàn tỉnh Bến Tre vừa phát hiện 155 thai phụ bị nhiễm HIV, tập trung nhiều nhất ở các huyện Châu Thành (34 người), Mỏ Cày Bắc (22 người), Bình Đại (21 người), TP. Bến Tre (17 người)… Đáng chú ý là gần 25% phụ nữ mắc HIV ở Bến Tre đều sống ở vùng nông thôn, không phải là gái mại dâm, không tiêm chích ma túy, nhưng mắc bệnh do bị lây từ người chồng.

Rất nhiều phụ nữ bị nhiễm HIV không biết mình bị mắc căn bệnh thế kỷ cho đến lúc chị em mang thai, sinh con, được xét nghiệm máu mới phát hiện. Theo Trung tâm Phòng chống HIV/AIDS tỉnh Bến Tre, nhiều phụ nữ mang thai nhiễm HIV còn rất trẻ, có tới hơn 7% ở độ tuổi từ 15 – 19; từ 20 – 29 tuổi chiếm 63,9%… Những thông tin “nóng” này đã khiến nhiều người bị sốc nặng. Bởi nếu ngành y tế không phát hiện và can thiệp bằng các hoạt động dự phòng thì cứ 100 bà mẹ nhiễm HIV mang thai sẽ có khoảng 30 – 40 đứa trẻ vừa sinh ra đã bị nhiễm bệnh.

                         Trung tâm phòng chống HIV/AIDS tỉnh Bến Tre khẳng định Bến Tre không phải “điểm nóng HIV”

Ngay sau khi thông tin “Bến Tre là điểm nóng HIV/AIDS với 155 thai phụ được phát hiện nhiễm bệnh” lan truyền gây hoang mang dư luận, ngành Y tế tỉnh Bến Tre đã lập tức cho kiểm tra mức độ chính xác của thông tin này. Bác sĩ Lê Thị Kim Thoa, Giám đốc Trung tâm Phòng, chống HIV/AIDS tỉnh Bến Tre, cho biết theo yêu cầu của Bộ Y tế trong 2 ngày 21 và 22/9 Trung tâm đã phải tiếp và “tổ chức cho 1 đoàn nhà báo cấp Trung ương đi thực tế nắm tình hình dịch HIV/AIDS và kết quả công tác phòng, chống HIV/AIDS tại Bến Tre”. Trung tâm đã cung cấp cho đoàn báo cáo tình hình lây nhiễm HIV/AIDS ở Bến Tre trong những năm qua, trong đó có số liệu 155 thai phụ ở Bến Tre bị nhiễm HIV mà các báo đã đề cập.

Ông Nguyễn Văn Hiếu, ngư phủ ở huyện Bình Đại, cho biết những tàu đánh bắt hải sản xa bờ thường lênh đênh trên biển nhiều tháng liền, nên lâu lâu lại phải ghé vào các địa phương ven biển để “xả stress” cho ngư phủ. “Khi ngư phủ lên bờ 1-2 ngày, họ thường tổ chức nhậu nhẹt và “tranh thủ” giải quyết nhu cầu tình dục, còn họ có sử dụng bao cao su hay không thì… có trời mới biết. Nếu ai cẩn thận thì không sao, còn liều mạng thì tự chuốc bệnh vào thân rồi mang bệnh về lây cho vợ là điều khó tránh khỏi. Tui đọc báo thấy cả huyện Bình Đại có 21 phụ nữ mang thai nhiễm HIV đã sợ, vậy mà nghe toàn tỉnh phát hiện đến 155 người, thật sự rất hoang mang”, ông Hiếu nói.

Trong khi đó, ông Đặng Văn P. (huyện Mỏ Cày Nam) bày tỏ: “Hồi tháng 5/2012 báo chí cũng làm rùm beng vụ 12 người đàn ông ở ấp Phú Đăng, xã Ngãi Đăng (huyện Mỏ Cày Nam) đang chí thú làm ăn, sống lành mạnh thì tự dưng bị phát hiện nhiễm HIV, làm dân chúng rất hoang mang lo sợ. Hồi đó bản thân tui sợ đến mức không dám đi đám tiệc ở Ngãi Đăng, có đi cũng không dám uống chung ly rượu với ai. Bây giờ lại xuất hiện thông tin Bến Tre là điểm nóng HIV, nghe mà phát hoảng vì không biết lúc nào sẽ bị lây nhiễm bệnh”.

Hoang mang vì “tin vịt”

Theo bác sĩ Kim Thoa, sau khi rà soát kiểm tra, sự thật về con số 155 thai phụ bị nhiễm HIV không như những gì báo chí đã thông tin! “Con số 155 thai phụ ở Bến Tre nhiễm HIV là có thật, nhưng không đúng bản chất sự việc, bởi đó là con số được cộng dồn từ năm 2008, khi Bến Tre bắt đầu triển khai thực hiện Chương trình hành động Quốc gia về phòng chống lây truyền HIV từ mẹ sang con cho đến nay, chứ không phải là tổng số các trường hợp thai phụ nhiễm HIV được phát hiện trong cùng một thời điểm hay trong một thời gian ngắn”, bác sĩ Thoa khẳng định.

Theo Trung tâm Phòng chống HIV/AIDS tỉnh Bến Tre, từ năm 2008 đến nay trung bình mỗi năm toàn tỉnh chỉ phát hiện hơn 10 trường hợp thai phụ nhiễm HIV, nếu so với mặt bằng chung của cả nước và khu vực ĐBSCL thì tình hình thai phụ nhiễm HIV ở Bến Tre chưa đến mức “báo động”, chưa phải là “điểm nóng” như báo chí thông tin.

Bác sĩ Võ Hồng Khanh, Phó giám đốc Sở Y tế Bến Tre bức xúc: “Với số lượng người nhiễm HIV ở Bến Tre tính từ năm 1993, thời điểm phát hiện ca nhiễm HIV đầu tiên, cho đến nay là 2.467 người thì trung bình mỗi năm Bến Tre chỉ phát hiện thêm 150 người nhiễm HIV mới trên tổng số hơn 50.000 người được xét nghiệm. Theo báo cáo của Bộ Y tế thì đến thời điểm này các tỉnh An Giang, Cần Thơ và Đồng Tháp mới là 3 địa phương có số lượng người nhiễm HIV cao nhất ĐBSCL, chứ không phải Bến Tre”. Những thông tin chưa chính xác về “điểm nóng HIV Bến Tre và 155 thai phụ nhiễm bệnh” đã làm ảnh hưởng rất lớn đến tâm lý của người dân trong tỉnh.

Ngành Y tế tỉnh Bến Tre cho biết thêm, từ đầu 2017 đến nay toàn tỉnh phát hiện 96 người nhiễm HIV, trong đó có 65 trường hợp phát hiện mới, 31 trường hợp nhiễm từ các năm trước và từ các phòng khám ngoại trú ở các tỉnh khác chuyển về, 16 trường hợp ngoài tỉnh. Thời gian qua, ngành y tế Bến Tre đã phát hiện và quản lý được gần 600 người bị lây nhiễm HIV qua quan hệ tình dục đồng giới (chủ yếu là nam giới). Hiện nay tỉ lệ người nhiễm HIV trong cộng đồng dân cư ở Bến Tre khoảng 0,15%, thấp hơn tỷ lệ trung bình của cả nước.

Theo bác sĩ Kim Thoa, ngoài việc lây nhiễm HIV qua đường tiêm chích ma túy thì việc lây truyền HIV trên địa bàn Bến Tre chủ yếu qua đường tình dục, chiếm tới 85% số ca lây nhiễm, nên rất khó kiểm soát. Đáng chú ý là nghề đánh bắt, khai thác hải sản ở Bến Tre phát triển mạnh, ngoài đội tàu đánh cá của tỉnh còn có rất nhiều tàu cá từ các tỉnh khác đến cập cảng ở các cửa biển. Trung tâm Phòng chống HIV/AIDS tỉnh Bến Tre đã chủ động phối hợp với lực lượng bộ đội biên phòng tuyên truyền việc lây nhiễm HIV và phát bao cao su cho ngư phủ, nhưng không thể biết họ có sử dụng hay không.

An Hòa 

Gửi phản hồi