Vườn quýt xum xuê, trĩu quả của ông Tùng

Vườn quýt hồng độc đáo

Núi Cấm được mệnh danh là “Đà Lạt 2”, hay “nóc nhà miền Tây”, còn gọi là Thiên Cấm Sơn, nổi tiếng với những thắng cảnh đẹp và giai thoại huyền bí. Giữa vùng núi non hiểm trở, có một 1 vườn quýt hồng tươi tốt, trái trĩu cành. Đó là vườn quýt của lão nông Trần Thanh Tùng (85 tuổi, ở ấp Vồ Đầu, xã An Hảo, huyện Tịnh Biên, tỉnh An Giang).

Ông Tùng kể, những năm chiến tranh biên giới Tây Nam, nhà ông nằm dưới chân núi Cấm. Cuối năm 1979, khi cuộc chiến vừa ngơi tiếng súng, ông cùng vợ con lên ngọn núi này lập nghiệp. Với vài công đất ông bà để lại, ban đầu ông Tùng chỉ trồng vài loại cây quen thuộc như xoài, mít, chuối. Những năm ấy, nắng cháy khô cằn, đến nước sinh hoạt còn thiếu nói gì tới nước tưới tiêu cho cây trái.

Vài năm sau, phong trào trồng su trên núi Cấm nở rộ. Ông Tùng cũng trồng su, nhưng sau có nhiều người trồng quá nên su rớt giá. Lúc này nhu cầu chuyển dịch cây trồng đáp ứng yêu cầu 3 trong 1 (vừa sống được trên đất sỏi, đạt năng suất và có giá trị kinh tế cao) đặt ra gay gắt. Ông Tùng nhiều đêm mất ngủ, suy tính xem nên chuyển sang loại cây trồng gì.

Ông Trần Thanh Tùng

Tới tận năm 1990, một lần ông phát hiện có 5 cây quýt tự mọc sau hè nhà mình. Đó là những cây quýt do vợ ông rải bừa hạt quýt hồng đã ăn, vô tình mọc lên. Hái những trái quýt đầu mùa, ông bóc vỏ ăn thử thì cảm thấy ngọt lịm, không kém cạnh gì với quýt hồng Lai Vung (Đồng Tháp). Mừng quá, ông quyết định nhân giống loại cây này để cứu lấy kinh tế gia đình.

Sau đó, ông Tùng chiết cành nhân giống, còn lặn lội xuống tỉnh Vĩnh Long, Đồng Tháp tìm mua thêm giống quýt Tiều (còn gọi là quýt hồng Lai Vung) về trồng thử. Do ban đầu chưa biết rõ nguồn gốc nên ông Tùng chỉ dám mua 10 nhánh quýt giống. Trồng được vài năm thì quýt cho trái. Hễ vào mùa xuân, cận Tết là quýt chín. Vài mùa sau, vườn quýt nho nhỏ của ông Tùng cho trái oằn sai. Nhìn vườn quýt đượm một màu vàng óng, ông mừng như bắt được vàng. Năm 2000, chỉ với 150 gốc quýt đã giúp ông Tùng “ẵm” về hơn 60 triệu đồng tiền lời.

Ông Tùng cho hay, được kết quả đầy bất ngờ ấy tiếp thêm sức lực, ông vận động cả gia đình ra sức bó cành nhân giống. Đến năm 2009, ông đã sở hữu được trên 1.500 gốc quýt hồng, vị ngọt lịm. Ông còn trồng xen quýt đường. Ngoài việc bán quýt trái, ông Tùng còn bán cây giống cho hàng trăm nông dân ở vùng Thất Sơn. Những năm đó, chỉ tính riêng việc bán cây giống, ông thu về vài chục triệu đồng mỗi năm.

Thu hoạch quýt hồng

“Tôi sẵn sàng chỉ dẫn kỹ thuật trồng quýt cho bà con. Nhưng thú thật là trồng quýt trên núi không đơn giản chút nào. Dày công lắm mới có ăn, còn lơ mơ thì thua. Trên núi này có vài hộ trồng, nhưng chưa ai trồng cho năng suất cao và ngọt như tui. Nếu nhân rộng được thì tương lai dân Bảy Núi sẽ đổi đời. Khi đó, khách phương xa không chỉ biết đến núi Cấm là nơi cao nhất miền Tây, mà còn có những vườn quýt trĩu cành nổi tiếng thơm ngon”, ông Tùng chia sẻ.

Sỏi đá ra… vàng

Ông Tùng còn cho biết, để thực hiện ước mơ làm giàu từ cây quýt hồng, gia đình ông với 7 nhân khẩu đã mất gần chục năm miệt mài cải tạo đất. Và nhất là hành trình chinh phục sỏi đá đi tìm nguồn nước. Sống trong cái khó buộc phải ló cái khôn, sơn dân núi Cấm ngày đó tìm cách khai thác những khe suối. Nhiều người còn nghĩ đến chuyện khoan giếng trữ nước tưới tiêu. Song, do đặc thù vùng núi nên nước ngầm nơi có, nơi không. Trong khi những con suối chỉ đáp ứng được nước sinh hoạt cho những nhà nằm thấp hơn nó. Còn những căn nhà nằm cao ngất như nhà ông thì gần như không thể. Tuy nhiên, ông chẳng chịu thua.

Để hiện thực hóa mô hình trồng quýt hồng trên núi đá, 2 người con trai cùng ông Tùng lao vào làm việc cật lực, quyết tâm bắt tay vào việc đào giếng trữ nước. Công trình này mất hàng năm dài, khó khăn đến nỗi nhiều lần họ định bỏ cuộc. Nhưng ông lại động viên các con cố gắng. Sau nhiều năm đào núi, phá đá, công trình hồ treo chứa hàng chục mét khối nước nằm cao hơn 700m so với mực nước biển của gia đình ông Tùng cũng hoàn thành. Từ năm 2012 đến nay, nước tưới tiêu cho việc trồng quýt nhà ông đã đủ.

Anh Thảo bên những giỏ quýt thu bạc tỷ

Anh Trần Văn Thảo (37 tuổi, con thứ 4 của ông Tùng) phấn khởi cho biết, trong năm 2017, gia đình anh trồng được 3ha quýt hồng và quýt đường. Cơn bão số 16 đã tràn qua, quật cây làm rụng cả tấn trái trong vườn quýt nhà anh. Dù vậy mà mấy ngày vừa qua, gia đình anh còn thu hoạch được 31 tấn quýt đường. Với giá bán 14.000đ/kg, gia đình anh đã thu được 434 triệu đồng. Còn quýt hồng thì đến ngày 25 tết âm lịch mới thu hoạch, nhưng ước đạt khoảng 60 tấn trái. Quýt hồng hiện có giá bán tại vườn là 22.000đ/kg. Tính ra thì việc bán trái quýt hồng mùa này, gia đình anh thu khoảng 1 tỷ 320 triệu đồng. Sau khi trừ chi phí, gia đình anh còn lời trên dưới 1 tỷ đồng.

Theo anh Thảo, ngày xưa thương lái đến tận vườn nhà anh xem quýt và ngã giá. Sau khi thuận mua vừa bán thì gia đình anh thuê thêm người hái quýt, rồi chở từng xe gắn máy xuống núi. Quýt từ vựa dưới chân núi Cấm mới vác lên xe tải, chở đến giao cho thương lái thu mua ở các tỉnh như Đồng Tháp, An Giang, Cần Thơ, Tiền Giang, Vĩnh Long… Kể từ năm 2012 đến nay, nhu cầu tiêu thụ quýt hồng, quýt đường tăng cao vào dịp tết, nên quýt nhà anh trồng không đủ bán. Do vậy, thương lái các tỉnh đã đến tận núi Cấm, tự hái mà mua.

Quýt hồng chưng Tết sẽ tô thêm vẻ đẹp của mùa xuân

“Mặc dù vậy, tui vẫn sẵn sàng bán lẻ cho những bạn hàng mua từ nửa tấn quýt trở lên, bởi bán được giá cao hơn. Cuối tháng 11 đầu tháng Chạp âm lịch là quýt nhà tui thu hoạch. Giá quýt hồng chưng tết năm nay có thể còn cao hơn giá 22.000đ/kg. Lý do là năm nay nhuần 2 tháng 6, quýt hồng ở Lai Vung chín sớm, bán trước. Giá quýt năm nay có nhỉnh hơn năm ngoái. Nhưng chỉ cần bán giá này, gia đình tui cũng dư ăn Tết lớn”, anh Thảo nói.

Anh Thảo tiết lộ: “2 năm trước gia đình tui mua thêm 2ha đất, định mở rộng vườn quýt nhưng làm không xuể nên bỏ hoang. Bây giờ chi tiêu gì trong nhà đều nhờ trái quýt. 3 năm nay tui còn trồng xen cam sành, đang cho trái. Chất lượng quýt ở đây thì khỏi chê. Chỉ cần lựa những trái quýt không bị giập rửa sạch, để khô và chất vào đĩa, thì chưng 10 ngày Tết cũng được. Quýt trồng ở đồng bằng có vị ngọt nhưng hậu nhạt. Còn quýt núi thì có vị ngọt và hậu mặn, mà chưng càng lâu thì ăn càng ngon”.

Vậy là, từ nông dân tay trắng, bằng nghị lực và quyết tâm đổi đời mà cha con ông Tùng trở thành những tỷ phú vùng cao và  làm nên những điều kỳ diệu trên đỉnh Thiên Cấm Sơn này.

Bảo Trân

Gửi phản hồi