Phá rừng như đốn cây trong vườn nhà

Ngày 23/2, được Công an xã Quảng Sơn (huyện Đắk G’Long, tỉnh Đắk Nông) dẫn đường, chúng tôi tiếp cận hiện trường vụ phá rừng tại tiểu khu 1680, thuộc địa phận xã Quảng Sơn. Đây là khu vực đường sá đi lại tương đối thuận lợi dù nằm cách trung tâm xã khoảng 15km. Nhìn tổng thể, khu vực rừng bị xóa trắng là 1 thung lũng tương đối bằng phẳng, đất đai màu mỡ và nằm lọt thỏm trong vùng lõi rừng. Tại hiện trường, các đối tượng đã cơ bản xóa sạch, đốt trụi gần 15ha rừng. Khoảng hơn một nửa diện tích đã được cày xới, chuẩn bị cho việc gieo trồng các loại cây ngắn ngày và cà phê.

Lâm tặc đã xóa trắng cả cánh rừng

Một người dân cư trú lâu năm tại xã Quảng Sơn cho biết, khu vực rừng vừa bị phá đã bị nhiều đối tượng lâm tặc lăm le hủy hoại để chuyển đổi sang đất nông nghiệp từ nhiều năm trước nhưng chưa thành. Đây là khu vực đất bazan màu mỡ, bằng phẳng, nguồn nước lại dồi dào, thuận tiện nên trồng cây gì cũng có lợi. Thông thường, lâm tặc sẽ trồng cà phê hoặc tiêu để chiếm dụng đất và trong các năm đầu tiên sẽ trồng xen cây ngắn ngày để thu hồi công cán khai phá rừng. Nếu khai phá và trồng cây thành công, giá mỗi héc-ta đất khoảng 200 – 300 triệu đồng, tức hơn 15ha sẽ mang lại nhiều tỷ đồng cho lâm tặc.

Theo cơ quan chức năng, có khoảng 15 – 20 người tham gia phá rừng trong thời gian hơn 1 tháng. Nhiều lán trại cũng được dựng lên với đầy đủ lương thực, thực phẩm và các mặt hàng thiết yếu khác phục vụ việc ăn uống, nghỉ ngơi tại chỗ của nhóm người trên. Các lán trại được dựng tương đối kiên cố với khung gỗ được tận dụng từ chính cây rừng, vách bằng ván xẻ vuông vức từ các loại gỗ tốt, mái lợp tôn và bao bọc thêm xung quanh bằng các loại bạt để chống muỗi, mưa gió. Bên cạnh lán trại, lâm tặc còn còn tận dụng tre nứa để làm nhiều chuồng nuôi, nhốt gà, trồng ớt, các loại rau thơm, hành ngò để “cải thiện” bữa ăn trong thời gian dài. Nhiều cây ớt đã bắt đầu ra trái thể hiện rõ các đối tượng đã cư trú lâu dài trước khi bị cơ quan chức năng phát hiện, xử lý.

1 cây gỗ đường kính hơn 1,5 mét vừa bị đốn hạ

Lâm tặc còn đốn chuối rừng để phơi khô ngâm rượu “giải mỏi mệt” sau mỗi ngày phá rừng. Trong mỗi lán trại đều có đầy đủ gạo, mì gói, mắm muối đảm bảo việc ăn uống. Các lu vại chứa nước cũng được bố trí khắp nơi, với nguồn nước dồi dào được múc lên từ con suối gần đó. Anh Y Lý (công an viên dẫn đường cho chúng tôi) khẳng định, các đối tượng lâm tặc đã tính chuyện cư trú lâu dài và coi diện tích hơn 15ha rừng vừa bị tàn phá như đất rẫy của mình nên mọi việc đều được tính toán, chuẩn bị kỹ lưỡng. Bất ngờ hơn, 1 vườm ươn cũng đã được dựng lên và đang ươm cà phê giống.

Hình ảnh tại hiện trường cho thấy, các phương tiện cơ giới như máy múc, máy cày đã được huy động vào vùng lõi rừng trong thời gian khá dài và đã xới nát mảnh đất này trước khi bị các cơ quan chức năng tịch thu để xử lý.

“Con voi chui lọt lỗ kim”

Điều làm PV bất ngờ nhất, để đến được hiện trường vụ phá rừng, Công an xã Quảng Sơn chở PV ngang qua… Trạm Quản lý bảo vệ rừng của Công ty Lâm nghiệp Quảng Sơn. Trạm này chỉ cách hiện trường phá rừng hơn 1km. Cán bộ của công ty được phân công túc trực 24/7 để làm nhiệm vụ quản lý, bảo vệ rừng và báo cáo cấp có thẩm quyền các trường hợp phá rừng, lấn chiếm đất rừng cũng như các trường hợp vi phạm lâm luật khác.

Do vị trí trạm đắc địa như vậy nên dĩ nhiên, nhóm lâm tặc cũng không có con đường nào thuận tiện hơn để đi vào địa điểm phá rừng hơn con đường đi ngang trạm. Đây cũng là con đường độc đạo để các đối tượng đưa nhiều phương tiện cơ giới thuộc loại “khủng” như máy cày, máy múc, máy ủi phục vụ việc phá rừng, san ủi, cày xới đất đi vào hiện trường. Các loại cưa xăng, máy phát cỏ được đưa vào hiện trường cũng đều đi qua đường này… Vì sao cán bộ trạm không biết?

Nhiều lán trại được dựng lên đảm bảo cho hàng chục người ăn ngủ, nghỉ ngơi

Không rõ các cán bộ tại trạm quản lý, bảo vệ rừng có phát hiện, báo cáo về vụ việc cho lãnh đạo công ty hay không, nhưng theo thông tin từ UBND xã Quảng Sơn, nơi đây không nhận được bất kỳ báo cáo nào của chủ rừng cho đến khi sự việc bị phát hiện! Sau khi thu thập thông tin từ hiện trường, chúng tôi đã đến liên hệ với Công ty Lâm nghiệp Quảng Sơn. Tuy nhiên hầu hết các phòng, ban của công ty này đều khóa cửa. Tại hội trường, chúng tôi được một cán bộ trực tại đây cho biết Chủ tịch HĐQT đang đi rừng, còn giám đốc đang đi công tác. PV nhiều lần gọi vào số điện thoại của cả 2 vị lãnh đạo này nhưng đều không được trả lời.

Trước đó, trao đổi với PV qua điện thoại, ông Đinh Văn Quý (Chủ tịch HĐQT Công ty Lâm Nghiệp Quảng Sơn) cho rằng, trong tổng số gần 15ha rừng bị tàn phá thì diện tích đất trống là khá nhiều nên việc phá rừng tại đây có thể diễn ra khá nhanh, có thể chỉ trong vài ngày. Ông Quý cũng nêu ra nhiều điểm mà ông cho rằng “buộc tội cho người ta quá” trong báo cáo, số liệu của các cơ quan chức năng khi tiến hành kiểm kê, lập biên bản vụ phá rừng. Đồng thời lưu ý PV phải đưa tin, bài thận trọng nếu không sẽ bị yêu cầu cải chính, xin lỗi.

Chốt quản lý bảo vệ rừng số 2 của đơn vị chủ rừng nằm cách hiện trường 1km

Theo tìm hiểu của phóng viên, trong gần 15ha rừng bị tàn phá, hủy hoại có một phần diện tích là cây bụi tái sinh, một phần là rừng trồng khoảng 4 – 5 năm tuổi, còn lại là rừng tự nhiên. Mục tiêu chính của các đối tượng phá rừng không phải là khai thác gỗ mà là chuyển đổi đất rừng thành đất trồng cây nông nghiệp. Nếu trót lọt, diện tích rừng tự nhiên xung quanh sẽ trở thành “mục tiêu” tiếp theo. Dĩ nhiên, không ai có thể làm được điều này nếu không được sự ngó lơ, tiếp sức của đơn vị chủ rừng hoặc các cán bộ trực tiếp quản lý, bảo vệ.

Liên quan đến vụ việc, một lãnh đạo Hạt Kiểm lâm Đắk G’Long xác nhận đơn vị chủ rừng không có bất kỳ báo cáo nào về vụ việc cho đến khi cán bộ kiểm lâm phối hợp với các cơ quan chức năng liên quan tiến hành ngăn chặn, xử lý vụ phá rừng. Lãnh đạo Hạt Kiểm lâm Đắk G’Long cũng thừa nhận, cán bộ kiểm lâm địa bàn phụ trách trực tiếp đã không sớm phát hiện, báo cáo. Tuy nhiên, vị này cho rằng kiểm lâm địa bàn đã “lập công chuộc tội” khi là người đầu tiên phát hiện và đề xuất xử lý vụ việc.

Ông Đinh Minh Tuấn (Trưởng Công an xã Quảng Sơn) cho rằng, để xảy ra vụ việc, trách nhiệm chính thuộc về đơn vị chủ rừng. Đây là 1 vụ phá rừng quy mô lớn, có tổ chức bài bản, kế hoạch rõ ràng. Nhiều tình tiết của vụ việc rất bất thường và không thể chấp nhận như hiện trường quá gần trạm quản lý bảo vệ rừng, hay việc phá rừng cả tháng với hàng chục người tham gia, có cả máy móc, cơ giới mà chủ rừng không phát hiện.

“Rừng rất vắng vẻ, tĩnh lặng, tiếng cưa xăng, máy phát cỏ hoặc các máy móc cơ giới hoạt động thì cách đó nhiều cây số đều nghe rất rõ. Hơn nữa, việc các đối tượng đốt rừng trên diện tích nhiều héc-ta thì khó mà các nhân viên bảo vệ rừng gần đó lại không biết được”, ông Tuấn phân tích. Cũng theo ông, chính quyền địa phương mong muốn sự việc sớm được điều tra, làm rõ để xử lý nghiêm minh các đối tượng liên quan.

Sẽ bỏ tù nhiều đối tượng liên quan

Ngày 20/2, Công an huyện Đắk G’Long đã thực hiện lệnh bắt khẩn cấp đối tượng Phan Thành Nghĩa (SN 1966, trú thôn 1C, xã Quảng Sơn, huyện Đắk G’Long, tỉnh Đắk Nông). Đối tượng Nghĩa bị khởi tố về tội “Hủy hoại rừng” theo Điều 243 Bộ luật Hình sự. Theo các cơ quan chức năng, Nghĩa là đối tượng chủ mưu vụ phá rừng trên. 4 đối tượng khác cũng bị tạm giữ để làm rõ hành vi phá rừng, hủy hoại rừng, gồm: Y Tự (SN 1997, xã Nam Ka, huyện Lắk, tỉnh Đắk Lắk), Dương Văn Thành (SN 1967, xã Phú Cường, huyện Định Quán, tỉnh Đồng Nai), H Jẽ (SN 1985, xã Epin, huyện Lắk) và Y Thiêu Bon Dop (SN 1984, xã Nam Ka, huyện Lắk).

Hiện cơ quan chức năng đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can và đang tập trung làm rõ trách nhiệm của chủ rừng và các đơn vị liên quan. Diện tích rừng, chủng loại rừng bị tàn phá cũng đang được giám định để đảm bảo xử lý đúng người, đúng tội.

Thiện Nhân

BÌNH LUẬN

Please enter your comment!
Please enter your name here