Đồ cổ chất đầy trong nhà, ngoài vườn mà không sợ trộm

Nhà ông Tư Đá (tên thường gọi của ông Nguyễn Văn Tư) nằm ở xã Thạnh Phú, huyện Châu Thành, tỉnh Tiền Giang. Ngôi nhà gỗ của ông được thiết kế khá kì dị: lợp ngói vảy cá, cửa luôn đóng kín mít, phía trên nóc là đôi thanh long chầu… hồ lô (ông Tư gọi cái hồ lô đó là bầu linh dược), trên mái hiên là chú gà trống gốm men ngọc đứng dõng dạc như đang gáy, đầu mỗi thanh xà dọc lại gắn một chiếc đĩa men lam.

Căn nhà toàn đồ cổ của ông Tư Đá

Mỗi chiếc cột nhà ông được xếp từ 6-7 lọ lộc bình. Từ mái hiên đến ngoài sân, ngoài vườn, ông Tư bày biện đủ các món đồ “dị dị”, không theo bất cứ một mô-típ hay chủ đề nào. Ông cười khà khà: “Những món đồ xưa này mà đã ham là ham dữ lắm”.

Ngoài tám mươi tuổi, đa đen bóng khoẻ khoắn, ông Tư vẫn quần cộc, đầu trần kéo dây tưới nước khắp khu vườn 5000m2. Ông dẫn chúng tôi vòng ra phía sau, qua cửa gian nhà phụ để đi vào nhà chính. Ông kể ngôi nhà gỗ này cũng là “nhà xưa”, ông tích cóp mấy chục năm mới được 700 triệu đồng để mua lại của người ta, khiêng về nhà mình dựng.

Khắp ngôi nhà đó, ông bày biện đủ các món đồ xưa cũ: Cái sập và bộ tràng kỷ “đen như gỗ mun”. Gian bên phải là bức tượng đồng đen một nàng thiếu nữ Tây Âu kích thước không kém gì người thật. Xung quanh là vô số các món đồ, đáng chú ý nhất là mấy cái tủ kính chất đầy các mẫu gốm. Ông Tư gọi tất cả là “đồ xưa”. “Tui mê đồ xưa từ ngày còn trai trẻ, đến bây giờ vẫn không dứt ra được”, ông Tư chia sẻ.

Ông Tư Đá tốn không biết bao nhiêu tiền vào kho đồ cổ này

Sưu tập nhiều “đồ xưa” nên sau này cả mấy gian nhà của ông Tư đều không còn chỗ chứa. Ông bèn xây thêm khu nhà phụ, nối với nhà chính thành hình chữ nhật, ở giữa khu nhà phụ là cả một khu vườn, cũng là giếng trời. Trong khuôn viên nhà ông, chỗ nào cũng có các đồ vật xưa cũ, đủ mọi thứ trên đời.

Nghĩ ông Tư Đá trước đây phải giàu có lắm mới sắm được cả mấy chục ngàn món như thế này, tôi hỏi: “Ngày trước ông làm nghề gì?”. Ông trả lời rất hóm mà cũng rất thật: “Làm dân chớ làm chi”. Tôi ngạc nhiên: “Chỉ làm nông dân thì ông lấy đâu ra tiền để sắm bạt ngàn đồ cổ như thế này?”.

Ông Tư thủng thẳng: “Hồi đó khoẻ mạnh đi khắp nơi, thấy gì hay hay mà người ta bỏ đi là tui lượm về. Giờ thì tui nhờ cái tụi buôn bán. Ví dụ tui nói họ kiếm cho tui cái bình trà, họ mang đến thì tui mang đồ của tui ra nói mầy coi có đổi cho tao được không, thế là đổi”.

Tôi lại hỏi: “Lỡ món của ông đắt giá hơn món của họ thì sao?”. Ông Tư cười khà khà: “Nhiều khi món của tui cỡ 300 ngàn, món của họ chỉ cỡ 100 ngàn thôi, nhưng tui chưa có món đó (trong khi món giá 300 ngàn mình đã có vài món) thì mình đổi đại đi. Cũng nhờ họ thì mình mới có đa đạng đồ xưa, chớ tiền đâu ra mà sắm cho được”. “Ông không sợ mất trộm à?”, tôi hỏi thêm. “Sợ thì tui đã không bày”, ông Tư đáp.

Trả tiền tỉ cũng không bán

Ông Tư khoe rất hồn nhiên: “Tui có mua cái bình được vớt lên từ dưới sông, đáy bình in năm 1260. Ngày xưa người ta làm kiểu gì mà giỏi quá. Cái bình này dùng để uống trà, cứ cầm cái bình lên là thấy cả trái đất với sông, biển”. Chúng tôi cầm bình trà soi xét, nhưng quả thực chúng tôi không thấy gì ngoài những vết loang do lâu ngày bị ô xi hoá.

“Ông có bao giờ tìm hiểu, đọc sách vở, tài liệu về các món đồ mà ông mua không?”, chúng tôi hỏi. Ông Tư cười: “Sách vở chi đâu, tui thấy cái gì ưng mắt là tui mua. Rồi tui hỏi người bán đó là cái gì. Người ta nói thì tui biết chớ. Như cái này này (ông Tư chỉ bức phù điêu vũ nữ Chăm bằng đất nung to cỡ cuốn vở học trò), xưa người ta làm bằng đất không, mà để bao nhiêu trăm năm rồi không bị mòn. Món đồ này không quý thì cái chi quý nữa”.

Ngoài đồ cổ, nhà ông Tư Đá còn rất nhiều cây xanh

Khi được hỏi về cái giường gỗ chạm khắc cầu kỳ vừa có vẻ vương giả, vua chúa, lại vừa ọp ẹp, tạm bợ, có treo cả hình ảnh một cô gái Tây hiện đại ăn mặc rất sexy, ông Tư trả lời thản nhiên: “Nó là cái đống gỗ từ xửa xưa người ta bỏ đi, tui về tui ghép lại chơi”. Ông Tư chỉ thêm vào cái bình vôi gắn cành cây giả uốn bằng dây kim loại, dáng rất mềm mại, lá cây bằng vải màu xanh, treo những đồng tiền, chùm quả làm bằng hạt đá đầy màu sắc bắt mắt rồi nói: “Cây lá ngọc cành vàng là tự tui làm đó”.

Ông Tư thẳng như ruột ngựa: “Tui không biết đã tốn bao nhiêu tiền đổ vào đồ xưa, cũng không biết mình có tất cả bao nhiêu món. Tui tự đi kiếm, rồi mua rẻ của mấy người bán phế liệu hay tụi nhỏ mò cá dưới sông. Món gì tui cũng có nhưng nhiều nhất là chén, tô, chum, tượng, đá cổ, giá từ vài chục nghìn đến vài triệu đồng.

Giờ đàn con tui đã dựng vợ gả chồng xong nên có bao nhiêu tiền là tui bỏ ra mua đồ xưa hết. Hoặc khi thấy cái gì ưng quá là tôi gạ đổi. Như hai cái linga này tui gặp từ mấy chục năm trước ở Long An mà không có tiền mua. Một hôm, cái ông có đôi linga đó đến nhà tui chơi, ổng mê cái lọ lục bình cổ nên gạ tui bán mà tui không bán. Sau ổng gạ đổi cái lọ lấy đôi linga thì tui đổi”.

Ông Tư gom đồ cổ về chứ không bao giờ bán

Ông Tư Đá chơi đồ cổ bằng đúng tâm hồn thơ ngây của trẻ con. Bất cứ cái gì ông thích là ông mang về chơi như trẻ con chơi đồ hàng. Ông cứ gom về nhà chứ không bao giờ bán, hứng chí hoặc thích món gì thì ông mang đổi. Không ít người tìm đến ông hỏi mua đồ cổ, trả giá cả trăm triệu đồng mà ông nhất quyết lắc đầu.

Ông lý giải rất hồn nhiên: “Mình đã biết nó quý như thế thì làm sao mình giao nó cho người khác được. Mà mình bán đi rồi lấy tiền tỉ thì làm sao mình mua lại được nó nữa”. Thế nên đồ cổ của ông, có khi ông mang ra úp đất để trồng hành, có khi ông lắp cái nọ vào cái kia để tạo thành món đồ có một không hai đúng nghĩa. Ngoài ban thờ tổ tiên, quanh nhà ông còn rất nhiều gian thờ tự khác, ông xếp tượng Phật tổ Như Lai, Quan Âm Bồ tát, tượng Bồ Đề Đạt Ma cạnh tượng tượng thần Tài, thần Voi, ông Địa và cả Tề Thiên đại thánh.

Cũng có lúc ông nói như giãi bày tâm sự: “Bây giờ tui già rồi, đâu có ai để chơi, không chơi với đống đồ xưa này thì buồn lắm. Sống đến tuổi này rồi, thích thì tôi cứ chơi, còn có bao nhiêu thời gian nữa đâu mà phải suy nghĩ đắn đo cho nhọc”. Nói rồi ông dắt xe máy ra cổng bảo: “Tui phải xuống ấp dưới, nghe ông bạn nói ổng mới kiếm được món đồ gỗ xưa quý lắm”.

Trần Quân

BÌNH LUẬN

Please enter your comment!
Please enter your name here