Hầu hết các bệnh nhân viêm khớp, thoái hóa khớp gối đều biết đến các loại thuốc phục hồi chức năng khớp, tiết dịch nhờn khớp với dược chất glucosamine, chondroitin, collagen type II, sụn vi cá mập… có giá rất đắt đỏ. Có nhiều loại thuốc trong tá dược còn có các thành phần giảm đau, bệnh nhân dùng thấy khỏi đau thì nghĩ là thuốc tốt và tốn rất nhiều tiền cho loại thuốc này.

Thực ra, những dược chất này được chiết xuất hoàn toàn từ tự nhiên, và chúng ta hoàn toàn có thể sử dụng những thực phẩm tự nhiên này qua các bữa cơm hằng ngày để bồi bổ khớp. Chỉ có điều rằng khả năng hấp thụ các chất trên từ thức ăn khá hạn chế, cho nên mỗi người cần có ý thức “tẩm bổ” lâu dài cho khớp gối nói riêng và xương khớp nói chung từ khi còn trẻ, để khi có tuổi, khớp không bị thoái hóa.

Sụn khớp được cấu tạo từ các thành phần: nước (chiếm 80%), các sợi collagen type II và chất proteoglycan (chiếm 5 – 10%). Đặc biệt, tổ chức sụn khớp không được nuôi dưỡng bằng mạch huyết như các cơ quan  khác trong cơ thể, mà nó được nuôi dưỡng bằng con đường thẩm thấu nhờ tổ chức xương dưới sụn, màng hoạt dịch, dịch khớp.

Để bảo đảm cho sụn không những có độ chắc mà còn có tính đàn hồi. Những phân tử proteoglycan chứa glucosamine và chondroitin này hợp với nhau thành mô sụn cho xương và cơ thể, ngoài ra còn là nguồn cung cấp dinh dưỡng cho sụn khớp, tạo dịch nhầy quanh khớp như một chất bôi trơn và giảm sốc.

Lẩu cá đuối

Khi sụn khớp hư tổn, quá trình viêm diễn ra, các mảnh collagen đứt gãy đào thải vào trong mạch máu. Tế bào miễn dịch sẽ phát hiện ra những mảnh collagen này và lập tức tăng cường để tiến hành dọn dẹp chúng. Thật tệ là không chỉ dọn dẹp rác collagen đứt gãy, các tế bào miễn dịch còn “dọn” cả các collagen còn lành lặn tại sụn khớp khiến cho chúng bị hao tổn rất nhanh. Chính vì thế, người đã bị viêm khớp thì sụn khớp càng bị hao tổn.

Trong thức ăn từ tự nhiên, collagen type II, glucosamine và chondroitin có chứa nhiều trong sụn động vật. Đáng kể nhất là trong sụn vi cá mập, cá đuối, cá hồi, ức gà và các loại sụn động vật khác. Với sụn vi cá mập vô cùng hiếm và đắt đỏ thì không tính làm gì, nhưng cá đuối thì ở nước ta bán với giá rất rẻ. Toàn bộ xương cá đuối là lớp sụn. Chúng ta có thể đun kỹ và ăn được toàn bộ lớp sụn này.

Hiện nay đã có công trình nghiên cứu chiết xuất glucosamine và chondroitin  từ sụn cá đuối này… Có một loại thực phẩm vô cùng thông dụng tại nước ta, đó là sụn sườn heo. Nếu thường xuyên ăn sụn sườn heo từ khi còn trẻ, những dưỡng chất từ loại sụn này cũng ít nhiều giúp khớp gối thêm khỏe mạnh.

Một nghiên cứu mới đây cho thấy, các chất trong trái bơ hay đậu nành có thể kích thích tế bào sụn sinh trưởng collagen. Ăn các loại rau củ có màu xanh thẫm giúp chống oxy hóa, khiến khớp gối tránh được viêm nhiễm. Như đã nói, do tính năng hoạt động của tế bào miễn dịch, một khi đã viêm khớp gối thì lớp sụn càng bị tổn thương.

Để phòng tránh thoái hóa khớp viêm, cách tốt nhất là đừng để khớp bị viêm. Một yếu tố tăng cường hệ miễn dịch, chống lại sự viêm nhiễm đó chính là vitamin C. Chúng ta nên ăn nhiều hoa quả, rau tươi và bổ sung vitamin C kết hợp luyện tập thể thao để có sức đề kháng thật tốt, chống lại mọi sự viêm nhiễm.

Bác sĩ đời sống

Gửi phản hồi